Puzzels

Naast de diverse bordspellen, in het Engels Board~ and Table Games, heb ik ook wat bijzondere puzzels. Dan bedoel ik niet de krantenpuzzels, zoals kruiswoordraadsels. Eerder legpuzzels, in het Engels jigsaws genoemd. Een bijzondere vorm van legpuzzels is de Tangram en varianten. In het Engels dissection puzzle genoemd.

Het interessante van de laatste categorie is dat alle stenen*1 van de puzzel dezelfde kleur hebben. Zo wordt het interessant om de opgaven op te lossen. Daarbij wordt alleen de omtrek van de te leggen figuur aangegeven. Hoe die m.b.v. alle stenen kan worden gerealiseerd is dan soms een echte klus.
Over Tangram is, sinds het begin van de negentiende eeuw, tamelijk veel gepubliceerd. Het spel is een tijdlang een echte rage geweest. Daarbij zijn allerlei publicaties verschenen, die niet strookten met de werkelijkheid. Daarom is het prettig dat een verzamelaar de energie heeft kunnen opbrengen om helderheid te verschaffen. Zijn boek TANGRAM, met als Nederlandse ondertitel 'De geschiedenis van de Chinese Tangram puzzel', is waarschijnlijk het beste boek dat verschenen is. Daarnaast blijken er diverse websites te zijn op internet, zoals Rob's Puzzle Page. Hier nog een met veel informatie.
Er is ook een grote categorie puzzels, die worden gerekend tot de wiskundige puzzels. Ook hiervan is e.e.a. te vinden op internet. Daarbij zelfs computerprogramma's om Tangram op de computer te doen.

Ankerstein puzzels

In de tijd waarin Tangram een hoogtepunt bereikte had de firma F.AD. Richter & Cie. wel 36 puzzels in het assortiment, die vergeleken kunnen worden met Tangram. Daarvan worden er op dit moment nog zes gefabriceerd en verkocht. De originele uitvoeringen uit de 19e eeuw zijn voor verzamelaars interessant en daardoor erg kostbaar.
De stenen van het model Kopfzerbrecher van Anker zijn identiek aan de originele stenen van Tangram. Zie de figuur.

Myriorama

De vroegste versie van myriorama bestond uit een set kaarten waarmee eindeloos nieuwe landschappen (The Endless Landscape) konden worden gelegd. Het was, vanaf 1824, een rage; vergelijkbaar met de rage van de Rubik-kubus.

 

Sudoku

Een nog weer andere vorm van puzzelen is het oplossen van Sudoku's of magische vierkanten. Dat is eigenlijk de overkoepelende categorie van Sudoku. Ook daar is heel wat over te vertellen. Vooral omdat het (weer) een bijzondere groep is in de wiskunde.

                       __________________________________________________________________

Voetnoten

*1 Bij Tangram en varianten wordt vaker gesproken van stenen, dan van stukken. Dit omdat in een aantal gevallen deze ook van een echte steensoort zijn gemaakt. In het bijzonder die van de Ankerpuzzels.